CE 2013
latijn
Seneca
"levenskunst"

VERTAALHULP SENECA 2013

Als je dat nog niet gedaan hebt, lees dan eerst de instructie hoe je het beste met deze vertaalhulp kunt werken!
Bij vragen, problemen, opmerkingen en/of commentaar, kun je mailen naar:Wiebe Koopmans

L. Annaeus Seneca

De Tranquillitate Animi, X, 1 - 4

Bij een 1, 2 etc. achter een woord staat commentaar rechts.




5




10





15




20




25

1 At in aliquod genus vitae difficile incidisti et tibi ignoranti vel publica fortuna vel privata laqueum impegit1, quem2 nec solvere possis nec rumpere. Cogita compeditos3 primo aegre ferre onera et impedimenta crurum1; deinde, ubi non indignari illa, sed pati proposuerunt4, necessitas fortiter ferre4 docet, consuetudo facile5,6. Invenies in quolibet genere vitae oblectamenta et remissiones et voluptates7, si volueris mala putare levia potius quam invidiosa facere8.
2 Nullo melius nomine de nobis natura11 meruit, quae, cum sciret quibus aerumnis nasceremur9, calamitatum mollimentum consuetudinem invenit, cito in familiaritatem gravissima12 adducens. Nemo duraret13, si rerum adversarum eandem vim assiduitas haberet quam primus ictus.

3 Omnes cum fortuna copulati sumus: aliorum aurea catena est ac laxa, aliorum14 arta et sordida15, sed quid refert? Eadem custodia 1 universos circumdedit alligatique sunt etiam qui alligaverunt16, nisi forte tu leviorem in sinistra catenam putas1. Alium honores17, alium opes 18 vinciunt; quosdam17 nobilitas19, quosdam humilitas premit; quibusdam17 aliena19 supra caput imperia sunt, quibusdam sua6; quosdam17 exsilia uno loco tenent, quosdam sacerdotia6.
Omnis
vita servitium est.20
4 Assuescendum est itaque condicioni suae et quam minimum de illa querendum et quicquid habet circa se commodi21 apprehendendum: nihil tam acerbum est, in quo2 non aequus animus solacium inveniat. Exiguae10 saepe areae in multos usus discribentis arte patuerunt, et quamvis angustum pedem dispositio fecit habitabilem. Adhibe rationem difficultatibus: possunt et dura molliri et angusta laxari et gravia scite ferentes minus premere.

1. laqueum impegit: metaforen ontleend aan gevangenschap.
2. relativum met coniunctivus
3. gesubstantiveerd participium
4. alliteratie
5. asyndeton
6. brevitas (of elllips)
7. polysyndeton
8. putare levia / invidiosa facere = chiasme
9. afhankelijke vraagzin
10. cogita t/m facile = analogie redenering; zo ook Exiguae t/m habitabilem (r. 23/24)
11. personificatie
12. gesubstantiveerd gebruik
13. coni. irrealis
14. asyndeton
15. aurea...laxa / arta ..sordida chiasme
16. paradox
17. anafoor
18. paralellie
19. antithese
20. sententia
21. genitivus partitivus
 
 

CE 2013

Seneca
2013 vertaalhulp

  1. De Tranquillitate Animi
    1. X, 1 - 4
    2. XVII, 4 - 10
  2. De Ira
    1. I, 18
    2. II, 10
    3. III, 36
  3. Ad Helviam consolatione
    1. X, 1 - 4
    2. X, 5 - 8
    3. X, 9 - 11
  4. De Clementia
    1. I, 1 - 4
    2. I, 5 - 8
    3. I, 9 - 11
  5. Epistulae ad Lucilium
    1. Epistula 44
    2. Epistula 80
      1. 1 - 3
      2. 4 - 7
      3. 8 - 10
    1. Epistula 103
    2. Epistula 107
      1. 1 - 6
      2. 7 -12
    3. Epistula 116
      1. 1 - 3
      2. 4 - 8
grammatica (algemene hulp)
  1. vormleer
  2. syntaxis
  3. stamtijden
    1. gewone werkwoorden
    2. deponentia